Utrechts Nieusblad  |  April 2002

DANSSTUK LICHTENDE SCHEMERING VAN GERARD MOSTERD OVER TEGENSTELLINGEN

Choreograaf Gerard Mosterd legt in zijn nieuwe voorstelling de nadruk op tegenstellingen: man tegenover vrouw, oosterse verfijning tegenover westerse hectiek, traditionele gamelan tegenover elgentijdse elektronica. Zelfs de titel is een paradox: ‘Lichtende Schemering’ Wilhemijn in ‘t Veld

Het contrast is groot. Met trage armgebaren zet de Aziatische danser Ming Poon een solo in op ijle, langgerekte klanken. Met een reeks vloeiende bewengingen creèert hij een geladen sfeer, die plotseling wordt doorbroken als Ester Natzijl het podium op komt rennen. Haar nelle, hoekige bewengingen zorgen voor onrust. Ze kronkelt en schreeuwt. Ze vertrekt haar gezicht tot vreemde grimassen, terwijl het dwingende ritme van een metronoom de spanning opdrijft.

Dans

Choreograaf Gerard Mosterd legt in zijn nieuwe voorstelling de nadruk op tegenstellingen: man tegenover vrouw, oosterse verfijning tegenover westerse hectiek, traditionele gamelan tegenover eigentijdse electronica. Zelfs de titel is een paradox: ‘Lichtende Schemering’.

Mosterd: “Schemering suggereert dat je tussen licht en duisternis zit. Als je in het licht bent, trek je alle aandacht. Dan zoek je ook alle aandacht. Dat is het exposeren van het ego, het ik. Dat is voor mij een typisch westerse eigenschap. Het donker is de andere kant, de shaduwzijde.

“Schemering heeft ook een negatieve bijklank, het is geheimzinnig, tussen waken en slapen. Met een verwijing naar de Amerikaanse televisieserie Twilight Zone: “In het schemergebied gebeuren griezelige dingen.” Met de toevoeging ‘lichtend’ wijst hij op een feitelijke onmogelijkheid: “Zodra er licht schijnt, is er geen sprake meer van schemering.”

De tegenstelling tussen licht en donker, oost en west, zit in hemzelf, legt Mosterd uit. De spanning tussen twee culturen is een gevoel dat hij van jongs af met zich meedraagt. Als zoon van een Nederlandse vader en een Indische moeder weet hij verschillende werelden in zichzelf verenigd. Als klein kind danste hij in familiekring op oosterse muziek; als elfjarige ging hij op ballet, waar hij een compleet andere manier van bewegen kreeg aangeleerd. “Oosterse dans is ingetongen, meditatief, naar binnen gekeerd”, verteld Mosterd. “Het is traag. Alle aandacht gaat naar de beweging. Westerse dans is meer gericht op de buitenkant, op snelheid en indruk maken. Ballet is als kunstvorm ontwikkeld aan het Franse hof. Het was bedoeld om te vermaken.” Als balletdanser werkte Mosterd bij verschillende buitenlandse gezelschappen, zoals het Koninklijk Ballet van Vlaanderen en het London Festival Ballet. Toen hij tijdens een tournee naar Taiwan kennismaakte met Aziatische dans, voelde hij zich direct aangesproken. “Ik voelde een enorme verwantschap met de manier waarop men daar omgaat met theater dans.” Sinds die confrontatie houdt de Amersfoortse kunstenaar zich intensief bezig met oosterse dans en de integratie daar van met westerse dansvormen. “Een vorm van psychotherapie noemt de choreograaf zijn werk dat sterk is gebaseerd op eigen ervaringen.

In ‘Lichtende Schemering’ verteld Mosterd een autobiografisch getint verhaal over een ontmoeting tussen een man en een vrouw tussen twee culturen. Met elegante bewegingen van vooral zijn armen en handen belichaamt de uit Singapore afkomstige Ming Poon de oosterse wereld. De manier waarop hij beweegt, langzaam en uiterst geconcentreerd, staat haaks op die van de Nederlandse Ester Natzijl. Door haar rusteloosheid vormt zij het clichébeeld van het westen: druk, dynamisch en verkrampt.

De dansers verbeelden een spel van zoeken en aftasten. Ze zoeken toenadering, trekken elkaar aan, klemmen zich vast en stoten elkaar weer af. Het aarzelende contact tussen de twee verbeeld Mosterd door middel van een schimmenspel, waarbij een papieren wand de dansers van elkaar scheidt. Wanneer hun handen elkaar vinden, waarschuwen plotselinge gamelanklanken voor gevaar. Harmonieuze, synchrone bewegingen suggereren daarna even een eenheid, maar van een duurzaam evenwicht is nog geen sprake. Uiteindelijk gaan beide dansers hun eigen weg.

‘Lichtende Schemering’ in Theater De Lieve Vrouw Amersfoort, vr 1 apr (try out) en za 13 apr (première), 20.30. Tournee.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *